Bên cạnh ba nguyên tố đa lượng N-P-K (Đạm - Lân - Kali), cây ớt cần một lượng rất nhỏ nhưng vô cùng trọng yếu các nguyên tố trung và vi lượng như Magie (Mg), Canxi (Ca), Sắt (Fe), Kẽm (Zn) và Bo (B). Trong môi trường chậu có thể tích đất hạn hẹp, sau vài tháng tưới nước rửa trôi, đất rất dễ bị cạn kiệt các khoáng chất vi lượng này. Phiến lá chính là "chiếc gương phản chiếu" chính xác nhất tình trạng thiếu hụt dinh dưỡng của cây.
1. Bảng chẩn đoán các biểu hiện thiếu vi lượng phổ biến
Quan sát vị trí lá già hay lá non và màu sắc gân lá để bắt bệnh chuẩn xác:
- Thiếu Magie (Mg) – Vàng thịt lá già: Xuất hiện ở các tầng lá phía dưới gốc. Thịt lá chuyển sang màu vàng tươi hoặc màu cam nhạt, trong khi toàn bộ mạng lưới gân lá vẫn giữ nguyên màu xanh đậm (hiện tượng vàng gân xương cá). Khắc phục: Phun muối Epsom (Magie Sulfat) pha loãng tỉ lệ 2g/lít nước.
- Thiếu Sắt (Fe) – Vàng thịt lá non trên ngọn: Xuất hiện ở các chồi ngọn mới đâm. Toàn bộ chồi non chuyển sang màu vàng chanh hoặc trắng bạc, các gân lá chính vẫn có màu xanh mảnh dẻ. Hiện tượng này thường xảy ra khi đất chậu bị kiềm hóa (pH > 7.0) làm rễ không hút được sắt. Khắc phục: Tưới giấm táo hoặc nước chua loãng để hạ pH đất, phun vi lượng Chelate Sắt (Fe-EDTA).
- Thiếu Canxi (Ca) – Xoăn ngọn và thối đuôi trái: Các lá non trên ngọn bị biến dạng, mép lá cụp xuống như hình chiếc thìa úp, đỉnh ngọn bị cháy đen. Trên quả non, phần đáy quả bị thối nhũn đen thui (Blossom End Rot). Khắc phục: Bổ sung bột vỏ trứng gà hoặc phun Canxi-Bo dạng lỏng.
- Thiếu Bo (B) – Rụng hoa hàng loạt và giòn cành: Hoa nở ra không thụ phấn được và rụng sạch cả cuống, ngọn non chùn đọt, cành cây giòn dễ gãy ngang khi gặp gió nhẹ. Khắc phục: Phun dung dịch Bo hữu cơ nồng độ 1ml/lít nước vào buổi sáng trước kỳ trổ hoa.
2. Nguyên tắc bổ sung trung vi lượng an toàn
Vi lượng cây chỉ cần với lượng cực nhỏ (tính bằng phần triệu ppm), vì vậy không được lạm dụng bón thừa:
- Ưu tiên dạng phân bón lá Chelate hữu cơ: Các phân tử chelate giúp khoáng vi lượng ngấm trực tiếp qua khí khổng của lá chỉ sau 2 đến 4 giờ phun, mang lại hiệu quả phục hồi tức thì so với việc bón vào đất.
- Bón định kỳ bằng dịch ủ vỏ chuối trứng: Bổ sung phân compost ủ từ vỏ chuối và vỏ trứng gà vào đất mỗi tháng một lần là giải pháp cung cấp vi lượng tự nhiên bền vững nhất.
Hiểu được ngôn ngữ của từng chiếc lá giúp người làm vườn luôn chủ động cung cấp đúng thứ cây cần, đúng thời điểm cần thiết.
Xem thêm cẩm nang lịch bón phân cho cây ớt để cân đối toàn diện các yếu tố dinh dưỡng.